Dobre półrocze w portach

Pierwsza połowa br. zakończyła się w głównych polskich portach morskich (Gdańsk, Gdynia, Szczecin i Świnoujście, Police) wzrostem przeładunków wynoszącym 5,2% w odniesieniu do analogicznego okresu ub.r. W rezultacie przeładunki wyniosły 72,56 mln t, co oznacza dodatkowe 3,57 mln t wolumenu. Największy wpływ na sytuację miały przeładunki drobnicy, bowiem to w tej grupie zanotowano najwyższy przyrost bezwzględny wynoszący ponad 2,52 mln t (+8,4%). Drugą grupą ładunkową kreującą dodatnie wyniki był węgiel. W tym wypadku wzrost o 29% przełożył się na dodatkowe 1,18 mln t. Trzecim obszarem wzrostu (+14,7%) była obsługa zboża i pasz, których łącznie przeładowano 4,61 mln t. Pozytywne zmiany dotyczyły także obsługi rudy, choć w tym wypadku zmiany generowane były na znacząco niższym poziomie bezwzględnym. Wzrost wynoszący 13,5% przełożył się bowiem na dodatkowe 88 tys. t. Jednocześnie w odniesieniu do pozostałych grup obserwowano spadki. Najwyższe wartości odnotowano tutaj w relacji do wolumenu paliw płynnych i ładunków innych masowych. W przypadku paliw niewielki procentowo spadek (-1,6%) oznaczał stratę na poziomie 412 tys. t. Dla ładunków innych masowych było to odpowiednio -17,1% oraz 347 tys. t mniej. W portach przeładowano również mniej drewna, choć tutaj zmiana wyniosła -59 tys. t (-28,1%).

Analiza wyników z perspektywy poszczególnych portów pokazuje na najwyższy przyrost w Gdańsku, który zwiększył wolumen przeładunków o 9% osiągając łącznie 41,69 mln t. Wyniki poprawiła także Gdynia, w której przeładunki po 3,4% przyroście wyniosły 13,51 mln t. Niewielki spadek obrotów
(-1,3%) obserwowano zaś w portach Szczecina i Świnoujścia, które łącznie obsłużyły 16,93 mln t. Znaczące ograniczenie przeładunków notowano zaś w Policach, gdzie względny spadek wyniósł 35,5%. W rezultacie zmian korekcie uległa struktura rynku, gdzie port w Gdańsku umocnił się na pozycji lidera z udziałem 57,4%. Ograniczenie wolumenów w portach Szczecina i Świnoujścia przyczyniły się do utraty 1,5 p.p. udziałów, co ostatecznie przełożyło się na wynik wynoszący 23,3%. Udział Gdyni, mimo wzrostu przeładunków również spadł o 0,3 p.p. (18,6%). Port w Policach był odpowiedzialny za 0,6% wolumenu.

Najważniejszą grupą ładunkową w portach pozostaje drobnica odpowiadająca za 44,8% obrotów, a znaczące przyrosty przeładunków w pierwszym półroczu skutkowały dodatkowymi 1,4 p.p. Drugą pozycję w strukturze towarowej zajmują paliwa płynne (34%). W pozostałych przypadkach udziały nie przekraczają dziesięciu procent. Węgiel i koks to 7,6% udziałów, zboża oraz inne ładunki masowe uzyskały 6,3%, ruda 1,0%, a drewno 0,3%.

Port Gdańsk 

Przeładunki gdańskiego portu w pierwszym półroczu 2026 po raz drugi w historii przekroczyły poziom 40 mln t (41,69 mln t), ustępując nieznacznie rekordowemu wynikowi uzyskanemu w 2023 r. (43,34 mln t). Kołem zamachowym dla wyniku były dynamicznie rosnące przeładunki kontenerów, które napędzały grupę ładunki drobnicowe. Pełne wykorzystanie potencjału gdańskiego terminala Baltic Hub pozwoliło na obsługę 1,60 mln TEU, co oznacza wzrost wynoszący 22,9%. Wszystkie ładunki drobnicowe w Gdańsku zyskały zaś 2,22 mln t (+17,1%).

Ciekawym zjawiskiem, w kontekście spadków obserwowanych przez ostatnie 2 lata, był bardzo duży przyrost wolumenu węgla. Obroty na poziomie 4,34 mln t oznaczały bowiem 51,2% przyrost masy ładunkowej, co dało dodatkowe 1,47 mln t. Zwiększyły się także przeładunki zboża, choć w tym wypadku przyrost wynoszący 13,3% to jedynie dodatkowe 148 tys. t oraz końcowy wynik wynoszący 1,26 mln t. Dodatkowy wolumen pojawił się także w grupach drewno (+52 tys. t) oraz ruda (+12 tys. t). Spadek na poziomie 2% dotknął zaś paliw płynnych, co przełożyło się na obroty niższe o 388 tys. t. Ostatecznie Gdańsk obsłużył 18,77 mln t paliw płynnych w I półroczu. Mimo tych zmian paliwa płynne pozostają dominującą grupą ładunkową w porcie, odpowiadając za 45% wolumenu (-5,1 p.p.). Ładunki drobnicowe to kolejne 36,5% masy ładunkowej w Gdańsku (+2,5 p.p.). Skokowy przyrost obrotów węglem pozwolił tej grupie uzyskać 10,4% udziału (+2,9 p.p.). Ładunki inne masowe to 4,4% wolumenu, zaś zboże 3%. Udziały drewna i rudy nie przekroczyły jednego procenta.

Port Gdynia

Gdyński port może zaliczyć I półrocze do udanych, bowiem zwiększył wolumen przeładunków o 3,4% uzyskując ostatecznie obroty wynoszące 13,51 mln t. Co ciekawe, zmiany notowane w odniesieniu do poszczególnych grup ładunkowych były inne niż w Gdańsku. Dodatkowe wolumeny zostały bowiem uzyskane w grupie ładunki inne masowe, zboże i pasze oraz paliwa płynne. Traciły zaś węgiel i drobnica. W odniesieniu do ładunków innych masowych względny wzrost wyniósł aż 51,8%, co dało dodatkowe 247 tys. t oraz wynik na poziomie 723 tys. t. Zboże to zaś przeładunek wynoszący łącznie 2,51 mln t uzyskany po 13,9% wzroście. W przypadku paliw płynnych zmiana osiągnęła +7%, co umożliwiło obsługę 1,37 mln t. Przeładunki zaś węgla spadły o 23,4% aby ostatecznie wynieść 450 tys. t. W przypadku drobnicy korekta wyniosła zaś -1,0%, a wolumen 8,38 mln t. Jedną z przyczyn zmian były spadki obrotów kontenerowych, które można oszacować na ok. 9% w ujęciu liczbowym. Ostatecznie w porcie przeładowano blisko 487 tys. TEU. Pomimo tego drobnica pozostaje specjalnością gdyńskiego portu z udziałem na poziomie 62,1% (-2,8 p.p.). Drugim obszarem aktywności jest przeładunek zboża i pasz, który odpowiada za 18,6% wolumenu (+1,7 p.p.). Trzecim pozostają paliwa płynne z udziałem wynoszącym 10,1%.

Porty w Szczecinie i Świnoujściu

Niewielki jednoprocentowy spadek wolumenu był udziałem portów morskich w Szczecinie i Świnoujściu. Ostatecznie w porcie przeładowano łącznie 16,93 mln t, z czego kluczowe były ładunki drobnicowe odpowiadające za ponad połowę obrotów (52,5%). W tym wypadku jednak kluczowym segmentem rynkowym są przewozy promowe (77,1% wolumenu), które coraz bardziej wspierane są przez kontenery. Przewozy ładunków promami rosły w tempie 3,9% dając ostatecznie 6,85 mln t. W przypadku kontenerów wzrost ten szacowany jest zaś na doskonałe 58,2%, bowiem przeładunki osiągnęły 64 tys. TEU. Są to wyniki na zdecydowanie niższym poziomie niż w Gdańsku czy Gdyni, niemniej jednak widoczna jest duża aktywizacja rynku. Pozytywne zmiany notowano także w obszarze przeładunki zboża i pasz. Przyrost wynoszący 19,5% oznaczał dodatkowe 137 tys. t oraz wynik całkowity na poziomie 838 tys. ton. Podobny względny wzrost obrotów (19,4%) dotyczył rudy, jednak w tym przypadku ostateczny wynik to 548 tys. t. W pozostałych grupach wystąpiły negatywne zmiany, co szczególnie było odczuwalne w ładunkach innych masowych. Spadek wolumenu wyniósł tam 438 tys. t (-21,6%). Ponad 100 tys. t zniknęło także w grupie węgiel i koks (-146 tys. t), drewno (-139 tys. t) oraz paliwa płynne (-113 tys. t). 

Port Police

Dla portu w Policach I połowa br. była słabszym okresem, bowiem obroty portowe spadły o 17,6% osiągając ostatecznie 439 tys. t. Ograniczenie przeładunków było widoczne we wszystkich obsługiwanych tam grupach, przy czym zasadnicze znaczenie mają tutaj ładunki inne masowe. W tym wypadku spadek o 15,4% (-77 tys. t) ukształtował ostateczny wynik wynoszący 420 tys. t. Ponad czterdziestoprocentowe ograniczenie wolumenu dotyczyło rudy, której obsłużono 18 tys. t. Konstrukcje stalowe, zaliczane do portowej drobnicy w Policach to masa 0,7 tys. t. W I półroczy nie przeładowano w porcie węgla.

Artykuł opracowany we współpracy z czasopismem „Namiary na Morze i Handel”.